به گزارش اطلاعات آنلاین به نقل از هالیوود ریپورتر، این اثر نگاهی عمیق و خیرهکننده به دنیای پیتر زومتور، معمار نامدار سوئیسی و برنده جایزه معتبر پریتزکر دارد؛ معمار خوشنامی که طراحی پروژه عظیمی چون گالریهای ۷۲۴ میلیون دلاری دیوید گفن در موزه هنر لسآنجلس (لاکما) را در کارنامه خود دارد.
شکلگیری این مستند بلند و نفسگیر، داستانی جالب و پر پیچوخم دارد. ماجرا در سال ۲۰۱۲ و در جریان بینال معماری ونیز آغاز شد؛ زمانی که دیوید چیپرفیلد، معمار سرشناس بریتانیایی و کیوریتور آن سال، از وندرس خواست تا فیلم کوتاهی درباره زومتور بسازد. این پیشنهاد به سفری دو روزه به دفتر ساده و دورافتاده زومتور در روستای کوهستانی هالدنشتاین در ارتفاعات سوئیس ختم شد. حاصل آن بازدید، فیلم کوتاه «یادداشتهایی بر یک روز از زندگی یک معمار» بود؛ اما این همکاری کوتاه هرگز به پایان راه نرسید. وندرس و زومتور در پایان آن روز به نشانه تعهد برای ساخت اثری بزرگتر با یکدیگر دست دادند، غافل از آنکه این مسیر مشترک چهارده سال به درازا خواهد کشید.
وندرس که در آثار پیشین خود اهمیت فضا را به خوبی درک کرده بود، برای به تصویر کشیدن شکوه معماری زومتور بار دیگر به سراغ تکنولوژی سهبعدی بومی رفت. به اعتقاد این فیلمساز آلمانی، صفحهنمایش تخت دو بعدی برای درک مفاهیم عمیق معماری ناکافی است. فضا و خانه نخستین تجربههای زیسته بشر از مفهوم امنیت و پناهگاه هستند و استفاده از سینمای سهبعدی این امکان را فراهم کرده است تا مخاطب نه تنها به تماشای بناها بنشیند، بلکه حضور فیزیکی در آنها را با تمام وجود حس کند. از نمازخانه منحصربهفرد سنت بندیکت که یادآور سازهای زهی است تا یادبودی غریب برای قربانیان جادوگری در فراسوی مدار قطب شمال، دوربین وندرس مخاطب را در سفری بصری و بینظیر غرق میکند.
پاسداشت هنر دست در عصر هوش مصنوعی
یکی از درخشانترین ابعاد این مستند، پیام بنیادین آن درباره اصالت هنر دست در دنیای مدرن و تسلط روبهرشد هوش مصنوعی است. زومتور برخلاف روند رایج ساختوسازهای انبوه، دفاتر کوچکی دارد و با صبوری و وسواس مشابه یک نقاش یا شاعر، فرآیند خلق آثارش را پیش میبرد. او معتقد است که یک اثر معماری باید طی گفتوگویی طولانی میان سایت، طبیعت اطراف و کاربرد بنا، بهتدریج رشد کند و شکل بگیرد. وندرس در این مستند به زیبایی نشان میدهد که چگونه صبر و اصالت پیشهورانه، به خلق مکانهایی بیبدیل منجر میشود که هیچ الگوریتم دیجیتالی قادر به تقلید از روح انسانی آنها نیست.
در جهانی که زیر سایه جنگ، تخریب و شهرهای مسطحشده در مناطق بحرانی نظیر اوکراین، غزه و یمن قرار دارد، شاید این پرسش مطرح شود که پرداختن به فضاهای آرام، مینیمال و متفکرانه زومتور، نوعی تمرکز بر لوکسگرایی و بیتوجهی به واقعیتهای تاریک جهان است. وندرس با صراحت به این نقد پاسخ میدهد و تأکید میکند که آثار معماری هرچند قادر به متوقف کردن جنگها نیستند، اما میتوانند بدیلی امیدوارکننده در برابر زشتی و خشونت ارائه دهند. به باور او، فضاهای انسانی زومتور بازتابدهنده باوری عمیق به تعالی بشریت هستند و به ما یادآوری میکنند که جهان چگونه میتواند و باید باشد.
«از درون به بیرون» فراتر از یک مستند پرتره معمولی، دعوتی است برای بازتعریف رابطه انسان با محیط پیرامونش؛ اثری که به مخاطب یادآوری میکند در جهانی پر از آشوب و روزمرگی، پناه بردن به زیبایی و اصالت معماری همچنان میتواند معجزه کند و امید ازدسترفته را به ارمغان بیاورد.